Trong cuộc đời, hãy cứ “nhắm một mắt mở một mắt” để quên đi khuyết điểm mà nhìn vào ưu điểm của đối phương; và hãy cứ giả khờ để bao dung hết thảy mọi lỗi lầm…

Ai xứng đáng kế thừa cơ nghiệp?

Một ngày, người cha gọi ba cậu con trai đến và nói:

“Giờ cha đã già yếu rồi, mà cơ nghiệp tổ tông cần có người tiếp quản. Các con đều thông minh tài giỏi, quả thật cha không biết lựa chọn ai để giao phó trọng trách này.

Bây giờ, mỗi người các con hãy đi lấy giấy và viết ra những ưu điểm của bản thân và khuyết điểm của hai người còn lại, rồi đưa cha. Cha sẽ xem trong các anh em con ai là người thấu hiểu và có cái nhìn sáng suốt nhất thì sẽ giao lại cơ nghiệp cho người ấy”.

Chẳng bao lâu sau, người anh cả và anh hai cùng quay trở lại và đưa cho cha những tờ giấy kín đặc chữ. Chỉ có cậu em út là mãi vẫn không có hồi đáp.

Buổi tối hôm ấy, người em út ngập ngừng đến bên cha, trong tay cậu là tờ giấy trắng tinh không một dòng chữ. Cậu nói:

“Thưa cha, con bất tài không thể tìm ra ưu điểm của bản thân và cũng không tìm được khuyết điểm nào của hai anh cả. Vậy, con mong cha hãy giao cơ nghiệp cho hai anh con cai quản”.

Người cha nghe thấy vậy, khuôn mặt rạng rỡ nở nụ cười. Đây chính là người kế thừa có đủ mọi phẩm chất mà ông vẫn luôn mong đợi để giao phó trách nhiệm gánh vác cơ nghiệp của tiên tổ.

---

Con có bao nhiêu mặt cười

Một bà mẹ đơn thân sống cùng cậu con trai nhỏ tuổi. Cậu bé có gương mặt giống hệt cha, nên mỗi lần nhìn thấy con bà mẹ đều nhớ đến người chồng trăng hoa bạc bẽo của mình, vì thế mà bà luôn nổi giận vô cớ với con mình.

Cậu bé cũng là đứa trẻ rất hiếu động lại thường hay pha trò nghịch ngợm trong lớp học. Mỗi lần cậu “gây rối” như vậy, cô giáo lại vẽ một khuôn mặt khóc vào sổ liên lạc và bảo cậu mang về nhà.

Bà mẹ đã bận rộn cả ngày ở sở làm, đến tối về nhà lại nhìn thấy khuôn mặt khóc trong sổ liên lạc của con, khiến bà không khỏi phiền lòng.

“Con trai à, sao ngày nào con cũng nói chuyện riêng trong lớp, ngày nào cũng gây mất trật tự, ngày nào cũng cãi nhau với bạn học như thế? Con nhìn xem, trong sổ lại có thêm một khuôn mặt khóc lóc đây này”.

Một ngày kia, bà mẹ mệt mỏi trở về nhà sau cả ngày làm việc căng thẳng. Cậu con trai vừa nhìn thấy cửa mở đã vui mừng chạy đến sà vào lòng mẹ. Nhưng bà mẹ vẫn lạnh lùng nói:“Mau đi lấy sổ liên lạc ra đây, để mẹ xem con lại được mấy khuôn mặt khóc lóc nào!”.

Lúc này, cậu con trai ôm chầm lấy chân mẹ và nũng nịu nói:“Mẹ ơi, hôm nay chúng ta hãy cùng đếm thử xem học kỳ này con được bao nhiêu khuôn mặt cười nhé”.

Con trai mang cuốn sổ liên lạc ra rồi lật từng trang và đếm:“25, 26, 27… 45, 46, 47… 52, 53…”.

Thấy vẻ mặt vui sướng của con, bà mẹ không cầm lòng được, nước mắt cứ thế tuôn rơi.

Sau đó cậu con trai mừng rỡ nói:“Mẹ ơi, học kỳ này con được tổng cộng 82 khuôn mặt cười đó!”.

Lúc này, người mẹ ôm chầm lấy con và hạnh phúc nói:“Con của mẹ giỏi quá, thế mà trước giờ mẹ không hề biết. Vậy hôm nay mẹ sẽ giúp con có đủ 100 gương mặt cười nhé!”

Thế là, người mẹ lấy cuốn sổ khác ra vẽ thêm 18 gương mặt cười vào trong đó, bức vẽ cuối cùng là hai gương mặt rạng rỡ ở sát cạnh nhau, một của mẹ, và một của con…

Chỉ những ai thật sự khiêm tốn, những ai trong tâm không chất chứa những khuyết thiếu của người khác, mới có thể chí công vô tư mà đối đãi với mọi sự việc trong đời.

Ngược lại, nếu chỉ nhìn vào khuyết điểm của người khác, chúng ta sẽ không thể biết rằng họ cũng còn rất nhiều ưu điểm đáng được khích lệ và ngợi khen.

Cũng như người mẹ trong câu chuyện trên đây, nếu cứ mãi đếm số gương mặt khóc trong sổ liên lạc của con, hiển nhiên bà sẽ trở nên chán nản và bực bội trong lòng. Những lúc ấy, hẳn cậu bé cũng muốn nói với mẹ rằng: “Mẹ ơi, chưa bao giờ mẹ khen con cả. Hôm nay mẹ hãy khen con một lần đi, mẹ xem thử xem con có bao nhiêu khuôn mặt cười đây này!”.

Trong cuộc đời mỗi chúng ta, cha mẹ và con cái đến với nhau là vì chữ “duyên”, vợ chồng gắn bó với nhau lại là vì chữ “nợ”, mà bạn bè, đồng nghiệp, hay các mối quan hệ gặp gỡ nhau hết thảy cũng vì duyên vì nợ mà thành.

Mỗi kiếp người chỉ có trăm năm để yêu để quý, vậy nên đừng chỉ nhìn vào một vài khuyết điểm nhỏ nhặt của đối phương. Nếu như có thể chuyển khuyết thành ưu, biến chán ghét thành tán thưởng, thiết nghĩ chúng ta sẽ vui vẻ hơn biết bao nhiêu…

Nguồn: Vũ Dương/Đại Kỷ Nguyên.

Thực hiện: Vy Cầm.